Emoties verdwijnen niet als je ze negeert. Ze veranderen alleen van vorm.

Niet alle stress ontstaat door te veel werk. Soms zit de grootste belasting in alles wat je voelt, maar niet uitspreekt. In deze blog lees je waarom emotionele stress zo vaak onzichtbaar blijft en waarom er aandacht voor hebben juist helpt om uitval te voorkomen.

“Ik snap eigenlijk niet waarom ik zo moe ben.”

Het is een zin die ik regelmatig hoor in mijn praktijk.

Mensen vertellen dat ze goed slapen, niet meer uren werken dan normaal en in het weekend voldoende ontspanning zoeken. Ze wandelen, sporten of spreken af met vrienden. Toch voelen ze zich na iedere werkweek leeg.

Vaak gaan we dan eerst op zoek naar de praktische oorzaken. Is de werkdruk hoger geworden? Zijn de diensten zwaarder? Is er thuis iets veranderd?

Maar soms ligt de oorzaak ergens anders. En dan is het vaak niet een fysieke verandering, maar hoe je reageert op de emoties die hierbij naar boven komen.

Het hoort erbij. Maar het kost ook energie.

Laatst sprak ik een zorgprofessional die maar niet kon begrijpen waarom haar energie steeds verder afnam. Totdat we samen terugkeken op haar werk.

Er waren twee nieuwe collega’s gestart bij haar op de afdeling. Eentje kwam net van de opleiding en de ander had ook nog niet die jarenlange ervaring die zij en haar andere collega’s meebrachten.

Mijn cliënt begeleidde hen waar mogelijk, beantwoordde vragen, controleerde werkzaamheden en probeerde fouten op tijd te signaleren. Niet omdat iemand haar dat had opgedragen, maar omdat ze zich verantwoordelijk voelde.

Ze wilde dat cliënten goede zorg bleven krijgen. Ook als dat haar meer tijd en energie kostte. Dat betekende dat ze voortdurend ‘aan’ stond, omdat ze ook lette op wat haar collega’s deden.

Toen ik vroeg wat dat met haar deed, reageerde ze verbaasd.

“Dat hoort er toch gewoon bij?”

En daar zit precies de uitdaging.

In de zorg zijn we gewend om veel verantwoordelijkheid te dragen. We springen bij als een collega uitvalt. We helpen nieuwe collega’s op weg. We vangen elkaar op wanneer het druk is. Dat hoort inderdaad vaak bij het werk, maar dat betekent niet dat het geen energie kost.

Emotionele stress is vaak onzichtbaar

We denken bij stress vaak aan een overvolle agenda of lange werkdagen. Soms denken we ook aan spanningen door een ruzie. Dit zijn hele reële oorzaken van stress.

Maar emotionele stress ontstaat juist door alles wat je ondertussen met je meedraagt. De verantwoordelijkheid die je voelt en de zorg om een collega die niet lekker in zijn vel zit. Mogelijk ook de angst om fouten te maken, of om een nieuwe collega niet goed in te werken waardoor zij fouten maakt.

Dat komt vaak voort uit een behoefte om iedereen te helpen. Dat zie je niet terug in je urenregistratie, je kunt nog steeds op tijd naar huis gaan en toch totaal uitgeput raken.

Het kind dat aandacht vraagt

Emoties doen me weleens denken aan een kind dat iets wil vertellen. Een kind dat steeds opnieuw aan je mouw trekt als je even geen tijd hebt. Terwijl je eigenlijk wilt dat het zelf even iets anders gaat doen.

Maar als je het keer op keer negeert, gaat het niet vanzelf weg. Het kind trekt harder aan je mouw, gaat ook roepen of zoekt op een andere manier aandacht. Vaak een negatieve manier, zoals huilen of boos worden.

Met emoties bij ons als werkende volwassenen werkt het vaak net zo. Wanneer je verdriet, frustratie, spanning of onzekerheid steeds wegduwt, verdwijnen ze niet. Ze zoeken een andere uitweg.

Je merkt het aan je slaap. Je slaapt minder goed en dan ben je sneller geïrriteerd, of kun je minder hebben. Je voelt je minder op je gemak, maar je kunt je vinger er niet op leggen wat er precies anders is.

Dat is je lichaam dat aangeeft dat iets aandacht nodig heeft. Dat je toch te veel met werk bezig bent, of extra verantwoordelijkheid op je schouders draagt.

Je hoeft het niet alleen te dragen

Veel zorgprofessionals vinden het lastig om hierover te praten, want ze willen niet klagen. Vaak heerst het gevoel dat iedereen het al druk genoeg heeft. Of ze vinden dat ze het zelf moeten kunnen oplossen.

Maar stress verdwijnt niet doordat je haar negeert.

Sterker nog: wat je niet bespreekt, draag je vaak iedere dag met je mee.

Juist door woorden te geven aan wat je bezighoudt, ontstaat er ruimte. Soms is een gesprek met een leidinggevende al voldoende. Soms helpt een collega die luistert, en soms is er meer nodig.

Dat is geen teken van zwakte, of iets wat je moet blijven uitstellen. Het is een manier om goed voor jezelf te zorgen, zodat je ook op de lange termijn goed voor anderen kunt blijven zorgen.

Want uiteindelijk zetten je emoties je niet buitenspel.

Het is het negeren ervan dat dat doet.

==

Herken je iets in dit verhaal uit je eigen dagelijkse praktijk? Stuur mij een bericht en neem vrijblijvend contact op voor een kennismaking.